Brèves
Demokracja i polityka
70. rocznica Powstania Węgierskiego w 1956 roku
26 października 2026

23 października odbyły się liczne uroczystości upamiętniające 70. rocznicę Powstania Węgierskiego z 1956 roku. Węgierskie placówki dyplomatyczne zorganizowały w wielu krajach szerokie spektrum wydarzeń: ceremonie złożenia wieńców, spotkania, konferencje i inne obchody. Główna uroczystość odbyła się w węgierskim parlamencie w Budapeszcie, w obecności António Costy, przewodniczącego Rady Europejskiej, oraz Ursuli von der Leyen, przewodniczącej Komisji Europejskiej.
Porażka ustępującego prezydenta w serbskich wyborach parlamentarnych
26 października 2026

W przedterminowych wyborach parlamentarnych 25 października Serbowie zagłosowali za zmianami. Rządzący od czternastu lat prezydent Aleksandar Vučić złożył rezygnację, aby móc kandydować na stanowisko premiera. Teraz przyznał się do porażki. Lista Studencka uzyskała 53% głosów i 140 mandatów, czyli więcej niż wynosi bezwzględna większość (126 mandatów). Tymczasem partia ustępującej głowy państwa zdobyła 39% głosów i 104 mandaty. Frekwencja była wyjątkowo wysoka: blisko 69%, co stanowi poziom niespotykany od ponad trzydziestu lat.
Dyplomacja i geopolityka
Podróż Emmanuela Macrona na Bliski Wschód
26 października 2026

Od 19 do 21 października prezydent Republiki Francuskiej Emmanuel Macron odwiedzał Kuwejt, Zjednoczone Emiraty Arabskie, Bahrajn i Katar. W obecnej sytuacji geopolitycznej prezydent Francji promował swobodę żeglugi w cieśninie Ormuz oraz dywersyfikację źródeł zaopatrzenia Francji w energię. Udało mu się w szczególności zapewnić dostawy dodatkowych 200 000 ton oleju napędowego miesięcznie z Bahrajnu, a także równowartość 2 TWh skroplonego gazu ziemnego z Kataru miesięcznie w okresie zimowym. Dostawy te powinny, co do zasady, ograniczyć wpływ kryzysu energetycznego na siłę nabywczą Francuzów.
Posiedzenie w sprawie Środkowego Wschodu w Stambule
26 października 2026

23 października ministrowie spraw zagranicznych ośmiu krajów – czterech państw z grupy E4 (Francji, Niemiec, Włoch i Zjednoczonego Królestwa) oraz czterech państw z grupy R4 (Egiptu, Arabii Saudyjskiej, Pakistanu i Turcji) – spotkali się w Stambule. Rozmowy dotyczyły konfliktu między Stanami Zjednoczonymi, Izraelem i Iranem, konfliktu izraelsko-palestyńskiego, sytuacji w Jemenie, a także bezpieczeństwa i swobody żeglugi, zwłaszcza w cieśninie Ormuz, cieśninie Bab al-Mandab i na Morzu Czarnym. Podkreślono konieczność, by na pierwszym miejscu stały dialog, dyplomacja i deeskalacja w celu osiągnięcia trwałych, wynegocjowanych rozwiązań. Uzgodniono, że rozmowy w tym formacie będą kontynuowane, aby "zapobiegać konfliktom oraz promować pokój, a także stabilność regionalną i międzynarodową".
Fundacja
Nowy odcinek Station Schuman z generałem Lecouffe'm
26 października 2026

W jaki sposób Europol dostosowuje się do ewolucji przestępczości w Europie? W tym odcinku Jean-Philippe Lecouffe omawia zadania i kompetencje agencji, kwestie związane z europejską współpracą policyjną oraz wyzwania, przed którymi agencja stoi - od przemytu migrantów po cyberprzestępczość. To rozmowa pozwalająca lepiej zrozumieć rolę Europolu w zapewnianiu bezpieczeństwa w Europie oraz perspektywy ewolucji jego mandatu. Można ją odsłuchać na stronie Fundacji, w serwisach Spotify, Deezer i na YouTube!
Gospodarka i finanse
Londyn zezwala na odwierty gazowe na Morzu Północnym
26 października 2026

21 października rząd wydał zezwolenie na odwierty na polu gazowym Jackdaw, położonym na Morzu Północnym u wybrzeży Szkocji. Projekt został zainicjowany przez rząd Borisa Johnsona w 2022 roku, ale pozostawał w zawieszeniu z powodu postępowań sądowych. Brytyjski rząd utrzymuje, że odwierty nie utrudnią osiągnięcia neutralności węglowej do 2050 roku, że przyczynią się do zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego kraju oraz będą miały pozytywny wpływ na zatrudnienie i siłę nabywczą. Na kilka dni przed przedstawieniem budżetu minister skarbu ogłosił również utworzenie funduszu na rzecz transformacji ekologicznej o wartości 2 mld funtów, finansowanego z dochodów z wydobycia węglowodorów na Morzu Północnym.
Kultura
Etiuda&Anima w Krakowie
26 października 2026

Do 31 października w Krakowie odbywa się 33. edycja Międzynarodowego Festiwalu Filmowego Etiuda&Anima. To pierwszy polski festiwal krótkometrażowych filmów animowanych. Prezentuje dzieła profesjonalnych twórców, niezależnych artystów oraz studentów. Oprócz pokazów wybranych filmów festiwal oferuje również bogaty program muzyczny, wystawy sztuki wizualnej, warsztaty twórcze oraz dyskusje.
Whistler w Amsterdamie
26 października 2026

Do 10 stycznia 2027 roku Muzeum Van Gogha w Amsterdamie składa hołd malarzowi Jamesowi McNeillowi Whistlerowi (1834–1903) w ramach wyjątkowej retrospektywy, pierwszej tego rodzaju w Holandii. Whistler, znany jako "enfant terrible" XIX wieku, słynie ze swojego nowatorskiego, awangardowego, a nawet buntowniczego stylu. Na szczególną uwagę w jego twórczości zasługują ryciny, które wykonał w różnych miejscach Europy – w Amsterdamie, Paryżu i Wenecji – i które wzbudziły podziw samego Vincenta van Gogha.
Nagrody
Wręczenie Nagrody im. Daphne Caruany Galizii i im. Sacharowa
26 października 2026

21 i 22 października Parlament Europejski przyznał Nagrodę im. Daphne Caruany Galizii i im. Sacharowa - odpowiednio za śledztwo dotyczące porozumienia migracyjnego między Włochami a Albanią oraz Międzynarodowemu Trybunałowi Karnemu (MTK) i jego wysokim urzędnikom. Nagroda im. Daphne Caruany Galizii jest wyrazem uznania "za wybitne dokonania w dziedzinie dziennikarstwa, które promują i chronią podstawowe wartości Unii Europejskiej, takie jak godność ludzka, wolność, demokracja, równość, praworządność i prawa podstawowe". Z kolei Nagroda im. Sacharowa jest przyznawana osobom, grupom lub organizacjom, które wniosły wyjątkowy wkład w obronę praw człowieka i podstawowych wolności, w szczególności wolności myśli.
Obrona i bezpieczeństwo
Fiński premier z wizytą w Kijowie
26 października 2026

22 października premier Finlandii Petteri Orpo udał się na Ukrainę, aby ponownie wyrazić poparcie swojego kraju dla Ukraińców. Ogłosił wkład w wysokości 5 mln euro na rzecz funduszu gwarancyjnego ds. energii oraz 2 mln euro na pomoc humanitarną. Wraz z prezydentem Ukrainy Wołodymyrem Zełenskim wziął udział w Forum Ukraina–Finlandia, podczas którego podpisano szereg umów dotyczących przemysłu obronnego, dronów, transportu, łączności satelitarnej oraz budownictwa. Od początku wojny w Ukrainie Finlandia udzieliła Ukrainie wsparcia finansowego w wysokości blisko 5 miliardów euro.
Na rzecz europejskiej reakcji w obliczu eskalacji rosyjskich ataków w Unii i na Morzu Czarnym
26 października 2026

20 października Wysoka Przedstawicielka Unii ds. Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa Kaja Kallas zabrała głos przed Parlamentem Europejskim w Strasburgu na temat eskalacji rosyjskich ataków na terytorium Unii Europejskiej, w szczególności tych wymierzonych w transport morski na Morzu Czarnym oraz w ukraińskie szlaki eksportowe, a także na temat konsekwencji tych ataków dla światowych dostaw żywności. Potępiła wykorzystywanie przez Rosję kwestii bezpieczeństwa żywnościowego do własnych celów. Aby temu przeciwdziałać, wezwała do "silnej i zjednoczonej odpowiedzi Europy na trzech frontach": utrzymania dostępu Ukrainy do światowych rynków, wzmocnienia bezpieczeństwa na Morzu Czarnym i na Dunaju oraz zwiększenia międzynarodowej presji na Rosję.
Wznowienie połączeń Starlink w Ukrainie
26 października 2026

24 października prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski ogłosił przywrócenie połączeń Starlink w tym kraju. Dostęp Ukrainy do sieci Starlink został poważnie zakłócony po tym, jak Elon Musk oskarżył ją o wykorzystywanie tej sieci do przeprowadzania śmiertelnych ataków na terytorium Rosji. Kijów zaprzeczył tym zarzutom i ponownie podkreślił kluczowe znaczenie tej sieci dla swojej komunikacji wojskowej. Prezydent Ukrainy podziękował Stanom Zjednoczonym za wsparcie i podkreślił znaczenie włączenia europejskich partnerów do przyszłych negocjacji pokojowych.
Obywatelstwo i mobilność
Wzmocnienie praw pasażerów
26 października 2026

20 października posłowie do Parlamentu Europejskiego przyjęli rezolucję legislacyjną mającą na celu wzmocnienie egzekwowania praw pasażerów w Unii. Dokument przewiduje doprecyzowanie zasad dotyczących biletów lotniczych zakupionych za pośrednictwem podmiotów pośredniczących, wprowadzenie wspólnego europejskiego formularza wniosków o odszkodowanie i zwrotu kosztów, a także lepszą ochronę pasażerów niepełnosprawnych i o ograniczonej sprawności ruchowej. Rozszerza obowiązek ustanowienia i opublikowania norm jakości usług dotyczących praw tych osób na przewoźników lotniczych, przewoźników autobusowych i autokarowych oraz operatorów terminali. Po jego formalnym przyjęciu przez Radę dokument powinien wejść w życie 23 października 2027 roku.
