W dniach 23 i 24 kwietnia przywódcy Unii Europejskiej obradowali na Cyprze na szczycie poświęconym bezpieczeństwu i obronności. W obecnym kontekście geopolitycznym poruszono kwestię art. 42 ust. 7 TUE, który przewiduje wzajemną obronę w przypadku zbrojnej agresji na państwo członkowskie. Dyskusje te zapoczątkowały refleksję nad rzeczywistym zakresem tego zobowiązania i warunkami jego stosowania. Kilku aktorów wspomniało o perspektywie zawarcia traktatu o obronie Europy, mającego na celu wzmocnienie i sformalizowanie zbiorowej obrony kontynentu. W ramach tej dynamiki konieczne zatem jest, by państwa członkowskie doprowadziły do zmiany modelu integracji europejskiej w obliczu współczesnych wyzwań, przy czym zbiorowa obrona jawi się jako kluczowa kwestia dla zagwarantowania pokoju w Europie. Poniższy tekst został opublikowany przez "Ouest France".

European Institute of Romania (EIR), członek sieci Schuman Network, opublikował raport zatytułowany "Unia Europejska i kraje azjatyckie: w kierunku trwałej współpracy". W publikacji, przygotowanej przez ekspertów z 14 krajów, przeanalizowano stosunki euroazjatyckie w czasach globalnych przemian. Pascale Joannin, dyrektor generalna Fundacji, wskazuje na wiodącą rolę Francji w zaangażowaniu Unii Europejskiej w regionie Indo-Pacyfiku. Zwraca uwagę na to, jak bardzo francuski impuls przyczynił się do wzmocnienia europejskich ambicji strategicznych w tym regionie.

21 kwietnia trzy państwa członkowskie otrzymały kolejne transze środków w ramach Inicjatywy na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności (NextGenerationEU). Słowenia otrzymała 230 mln euro, Grecja 1,18 mld euro, a Polska 7,2 mld euro. Pieniądze te zostaną przeznaczone na wspólne priorytety, takie jak opieka zdrowotna i systemy emerytalne, transport, transformacja energetyczna, cyfryzacja usług publicznych oraz wzmocnienie cyberprzestrzeni. Fundacja udostępnia na swojej stronie internetowej podsumowanie krajowych planów odbudowy, zawierające informacje o kwotach, harmonogramach i priorytetach.

W dniach 23 i 24 kwietnia 27 przywódców Unii Europejskiej obradowało na Cyprze. We wspólnym oświadczeniu wydanym wraz z prezydentem Ukrainy Wołodymyrem Zełenskim potwierdzili konieczność utrzymania skoordynowanej i trwałej reakcji na rosyjską agresję. Państwa członkowskie zatwierdziły pakiet wsparcia finansowego dla Ukrainy w wysokości 90 mld euro oraz 20. pakiet sankcji przeciwko Rosji, nakierowany na sektor energetyczny, przemysł obronny, handel i usługi finansowe, w tym aktywa związane z kryptowalutami. Europejscy przywódcy z zadowoleniem przyjęli niedawne zawieszenie broni na Bliskim Wschodzie i rozmawiali ze swoimi partnerami z regionu Zatoki Perskiej na temat perspektyw dyplomatycznej deeskalacji. Poinformowali również, że koalicja ponad 50 krajów przygotowuje defensywną misję mającą na celu przywrócenie swobody żeglugi w cieśninie Ormuz.

24 kwietnia prezydent Republiki Cypryjskiej podpisał wraz z przewodniczącymi Parlamentu Europejskiego i Komisji Europejskiej plan działania zatytułowany "Jedna Europa, jeden rynek". Dokument przedstawia konkretne działania i cele, które należy zrealizować do końca 2027 roku w celu wzmocnienia konkurencyjności Europy. Porozumienie to stanowi konkretną realizację pięciu celów przedstawionych przez Radę w marcu 2026 roku, a mianowicie: uproszczenie regulacji, wzmocnienie integracji jednolitego rynku, promowanie dynamicznego handlu, obniżenie cen energii i dekarbonizacja gospodarki oraz wspieranie transformacji cyfrowej i transformacji związanej ze sztuczną inteligencją.

22 kwietnia Komisja Europejska przedstawiła AccelerateEU, mający na celu ochronę Europejczyków przed kryzysem cen energii, a jednocześnie przyspieszenie transformacji energetycznej Unii. Aby złagodzić skutki konfliktu na Środkowym Wschodzie, plan przewiduje uregulowanie środków ochronnych dla gospodarstw domowych i przemysłu, tak by miały one charakter doraźny, ukierunkowany i tymczasowy. Komisja pragnie wzmocnić koordynację krajowych rezerw energetycznych, w szczególności poprzez utworzenie nowego obserwatorium paliw. Komisja przedstawi plan działania na rzecz elektryfikacji, żeby przyspieszyć osiągnięcie niezależności energetycznej Unii.

24 kwietnia komisarz ds. handlu i bezpieczeństwa gospodarczego Maros Šefčovič oraz sekretarz stanu USA Marco Rubio podpisali w Waszyngtonie protokół ustaleń formalizujący strategiczne partnerstwo w zakresie surowców krytycznych. Ma ono na celu wzmocnienie współpracy w całym łańcuchu wartości - w produkcji, wydobyciu, przetwarzaniu i rafinacji, a także w recyklingu i odzyskiwaniu. Równolegle przedstawiono plan działania na rzecz odporności łańcucha dostaw surowców krytycznych.

21 kwietnia ministrowie spraw zagranicznych rozpatrzyli nowe środki ograniczające skierowane przeciwko dwóm rosyjskim podmiotom oraz przedłużenie obowiązywania pewnych środków w Republice Mołdawii. W odniesieniu do sytuacji na Bliskim Wschodzie ministrowie odbyli rozmowy z premierem Libanu Nawafem Salamem, a także omówili sytuację w Iranie. Zatwierdzono nową misję cywilną Unii Europejskiej w Armenii w celu wzmocnienia odporności demokratycznej tego kraju.

W dniach 23–24 kwietnia ministrowie ds. środowiska obradowali w Paryżu w ramach francuskiej prezydencji w G7. Była to kolejna runda rozmów dotyczących wielostronnych działań w dziedzinie ochrony środowiska. Kilka sesji roboczych poświęcono priorytetom Francji: finansowaniu bioróżnorodności, wyzwaniom związanym ze zwalczaniem pustynnienia w kontekście bezpieczeństwa, ochronie oceanów, odporności na klęski żywiołowe oraz ochronie zasobów wodnych. Jednak kwestie klimatu i paliw kopalnych nie zostały poruszone podczas tego szczytu, ponieważ były zbyt drażliwe dla Stanów Zjednoczonych.

20 kwietnia w Paryżu zebrała się Koalicja 7 (C7), stworzona przez Unię Europejską w 2021 roku, by wzmocnić działania przeciwko przestępczości zorganizowanej. W jej skład wchodzą Belgia, Holandia, Hiszpania, Włochy, Niemcy, Szwecja i Francja. Celem tego corocznego spotkania jest znalezienie wspólnych narzędzi do walki z przestępczością zorganizowaną i handlem narkotykami. W trakcie 6. edycji skupiono się w szczególności na wzmocnieniu partnerstw publiczno-prywatnych w walce z infiltracją portów oraz współpracy z podmiotami z sektora cyfrowego.

21 kwietnia Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że Węgry naruszyły unijne prawo (w tym art. 2 Traktatu o Unii Europejskiej, w którym wymieniono wartości Unii) ustawą z 2021 roku, mającą na względzie ochronę nieletnich. W sprawie tej Trybunał musiał odpowiedzieć na następujące pytanie: czy państwo członkowskie może zakazać lub ograniczyć dostęp do treści dotyczących społeczności LGBTI+ w rzekomym celu ochrony dzieci?

W dniach 21 i 22 kwietnia odbył się 17. Petersberski Dialog Klimatyczny, któremu przewodniczył niemiecki kanclerz Friedrich Merz. Spotkanie zgromadziło ponad 30 delegacji oraz przedstawicieli Unii Europejskiej i Organizacji Narodów Zjednoczonych, by przygotować nadchodzące wydarzenia związane z ochroną środowiska. Na zakończenie szczytu uczestnicy potwierdzili chęć przyspieszenia odchodzenia od paliw kopalnych na rzecz energii odnawialnych oraz utrzymania celu 1,5°C. Rozmowy dotyczyły również podwyższenia ambicji klimatycznych do 2030 roku, zwiększenia finansowania dla krajów najbardziej wrażliwych oraz większej mobilizacji kapitału prywatnego na rzecz transformacji energetycznej. Spotkanie stanowiło decydujący krok przed konferencją COP31, która odbędzie się w listopadzie w tureckiej Antalyi.

24 kwietnia prezydent Cypru Nikos Christodoulides, prezes Rady Ministrów Włoch Giorgia Meloni, premier Grecji Kyriakos Mitsotakis oraz jego maltański odpowiednik Robert Abela spotkali się na Cyprze przy okazji posiedzenia Rady Europejskiej, aby skoordynować wspólną reakcję na wyzwania migracyjne związane z destabilizacją sytuacji na Bliskim Wschodzie. We wspólnym oświadczeniu cztery państwa śródziemnomorskie wezwały do wzmocnienia kontroli na zewnętrznych granicach Unii, do większej mobilizacji przeciwko sieciom przemytników, a także do zacieśnienia współpracy z krajami pochodzenia i tranzytu.

W dniach 23–25 kwietnia prezydent Francji Emmanuel Macron przebywał z wizytą na Cyprze, a następnie w Grecji. Na Cyprze odbył rozmowy z prezydentem Nikosem Christodoulidesem na temat wzmocnienia dwustronnego partnerstwa, stabilności we wschodniej części basenu Morza Śródziemnego oraz kryzysów regionalnych na Bliskim Wschodzie. W Grecji francuska głowa państwa spotkała się z premierem Kyriakosem Mitsotakisem w celu odnowienia partnerstwa w zakresie obrony i bezpieczeństwa podpisanego w 2021 roku, a następnie rozszerzenia go na kolejne strategiczne sektory, takie jak energia, gospodarka czy badania i innowacje. Potwierdza to wysoki poziom zbieżności stanowisk Paryża i Aten.

20 kwietnia Francja i Polska zorganizowały w Gdańsku pierwszy dwustronny szczyt w ramach traktatu z Nancy, podpisanego 9 maja 2025 roku w celu zacieśnienia strategicznej współpracy. Emmanuel Macron i Donald Tusk potwierdzili, że chcą wzmocnić partnerstwo w takich dziedzinach, jak obrona, przemysł kosmiczny oraz walka z zagranicznymi ingerencjami. Spotkanie stanowi nowy etap w procesie zbliżania się dwóch krajów - teraz relacje opierają się na trwałych ramach instytucjonalnych. Podpisano trzy umowy dotyczące telekomunikacji satelitarnej, energii oraz przygotowań do sezonu Polska-Francja 2027, który będzie promował wymianę kulturalną między dwoma państwami.

20 kwietnia premier Portugalii Luís Montenegro przyjął w Lizbonie prezydenta Brazylii Luiza Inácio Lulę da Silvę. Spotkanie dotyczyło wzmocnienia strategicznego partnerstwa między tymi dwoma krajami. Podkreślono solidność stosunków portugalsko-brazylijskich oraz wspólną wolę pogłębienia współpracy gospodarczej, zwłaszcza w dziedzinie inwestycji, innowacji, energii i wymiany handlowej.

20 kwietnia prezydent Portugalii António José Seguro odbył swoją pierwszą oficjalną podróż zagraniczną do Hiszpanii. Został przyjęty przez króla Felipe VI, a następnie rozmawiał z premierem Pedro Sánchezem. Dyskusje dotyczyły wzmocnienia dwustronnego partnerstwa, koordynacji działań w ramach Unii Europejskiej oraz obrony wspólnych, demokratycznych wartości. Obie strony potwierdziły chęć zacieśnienia współpracy gospodarczej, aby osiągnąć wzajemne korzyści, a jednocześnie pogłębić współpracę w konkretnych kwestiach, takich jak zapobieganie pożarom lasów oraz wspólne przygotowania do mistrzostw świata w piłce nożnej w 2030 roku.

23 kwietnia 6 ministrów z Partii Socjaldemokratycznej (PSD) ogłosiło swoją dymisję, tym samym pozbawiając premiera Ilie Bolojana większości w parlamencie. Było to największe ugrupowanie w koalicyjnym rządzie, dysponujące 130 mandatami na 465. 25 kwietnia prezydent Rumunii podpisał dekret kończący ich misję i powołujący nowych tymczasowych ministrów do odpowiednich resortów.

20 kwietnia dotychczasowy premier Słowenii Robert Golob ogłosił, że rezygnuje z tworzenia nowego rządu, ponieważ nie uzyskał bezwzględnej większości w wyborach parlamentarnych, które odbyły się 22 marca. Pomimo niewielkiej przewagi jego partii - Ruchu Wolności, który wygrał z 29 mandatami na 90, negocjacje z socjaldemokratami, radykalną lewicą i Demokratami zakończyły się niepowodzeniem. Były premier Janez Janša, lider SDS, który uplasował się tuż za Golobem z 28 mandatami, podejmie próbę stworzenia alternatywnej koalicji. Prezydent Nataša Pirc Musar ma teraz 14 dni na wyznaczenie nowego kandydata przed ponownym głosowaniem w parlamencie.

22 kwietnia ambasadorzy z Komitetu Stałych Przedstawicieli (COREPER) zatwierdzili utworzenie grupy roboczej ad hoc ds. przygotowania traktatu akcesyjnego Czarnogóry. Zadaniem tej grupy będzie koordynacja ostatnich aspektów prawnych i technicznych dokumentu, w szczególności okresów przejściowych i mechanizmów ochronnych.

22 kwietnia Unia Europejska i Norwegia zorganizowały w Brukseli 5. edycję Dialogu na temat bezpieczeństwa i obrony. We wspólnym oświadczeniu dwie strony potwierdziły chęć zacieśnienia współpracy w kilku obszarach: wsparcia dla Ukrainy, bezpieczeństwa morskiego, ochrony infrastruktury krytycznej, walki z zagrożeniami hybrydowymi oraz rozwoju przemysłu obronnego. Podkreślono nasilającą się zbieżność stanowisk Brukseli i Oslo w obliczu obecnych wyzwań geopolitycznych oraz konieczność wzmocnienia strategicznej odporności Europy.

22 kwietnia Francja i Zjednoczone Królestwo przedłużyły o 3 lata obowiązywanie traktatu z Sandhurst. Umowa, zawarta w 2018 roku i już raz przedłużona w 2023, reguluje francusko-brytyjską współpracę w zakresie zwalczania nielegalnej imigracji. Próbuje uniemożliwić nielegalne przekraczanie kanału La Manche.

22 kwietnia prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski odbył rozmowę z hiszpańską minister obrony Margaritą Robles na temat wspólnej produkcji uzbrojenia oraz wzmocnienia wsparcia w dziedzinie obronności.

22 kwietnia Komisja Europejska podpisała dwie umowy gwarancyjne z Europejskim Bankiem Odbudowy i Rozwoju (EBOR) oraz umowę o finansowaniu z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym (EBI). Dwie pierwsze mają na celu wsparcie małych przedsiębiorstw poprzez wprowadzenie innowacyjnego mechanizmu pokrywania strat spowodowanych wojną. Umowa z EBI służy finansowaniu projektów w dziedzinie transportu i energii w ramach odbudowy Ukrainy. 24 kwietnia EBOR ogłosił wsparcie mające wzmocnić bezpieczeństwo energetyczne Ukrainy poprzez nowe moce produkcyjne na bazie energii słonecznej.

26 kwietnia Ukraina zorganizowała konferencję z okazji 40. rocznicy tragicznej awarii w elektrowni jądrowej w Czarnobylu. We wspólnym oświadczeniu potwierdzono wspólne zaangażowanie na rzecz bezpieczeństwa jądrowego, ochrony środowiska i współpracy międzynarodowej. To upamiętnienie ma również znaczenie strategiczne: czyni Czarnobyl symbolem współczesnych wymogów dotyczących bezpieczeństwa, przejrzystości i współpracy międzynarodowej w dziedzinie energii jądrowej, w tym w kontekście obecnej wojny w Ukrainie.

W dniach 20–24 kwietnia, podczas wiosennej sesji plenarnej Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy, dyskutowano nad koniecznością przestrzegania prawa międzynarodowego oraz nad utworzeniem Specjalnego Trybunału ds. Zbrodni Agresji przeciwko Ukrainie. Innymi ważnymi tematami były przemoc i mowa nienawiści wobec polityków, powszechne zniesienie kary śmierci oraz ochrona wolności wyznania i przekonań w Europie. Zorganizowano również wspólną debatę na temat poprawy wdrażania Konwencji Stambulskiej w sprawie przeciwdziałania przemocy wobec kobiet.

Do 16 sierpnia Fundacja Louis Vuitton w Paryżu składa hołd rzeźbiarzowi Alexandre'owi Calderowi w ramach wystawy "Calder. Marzenia w równowadze". Z okazji setnej rocznicy przybycia Caldera do Francji oraz 50. rocznicy jego śmierci fundacja zgromadziła blisko 300 dzieł. Prace Caldera współgrają z przestrzeniami zaprojektowanymi przez architekta Franka Gehry'ego, a ekspozycja po raz pierwszy rozciąga się również na zewnętrzny trawnik.

"Europakonzert" Filharmonii Berlińskiej nie ma związku z powstaniem Unii Europejskiej, ale od 1991 każdego 1 maja (co roku w innym miejscu) celebruje europejską kulturę, a zwłaszcza muzykę. Tegoroczna edycja odbędzie się w sali Haydna w Pałacu Esterházy w austriackim Eisenstadti. Dyrygent Kiriłł Petrenko, urodzony w Rosji i naturalizowany Austriak, poprowadzi program obejmujący utwory Haydna, Czajkowskiego (z udziałem francuskiego wiolonczelisty Gautiera Capuçona) oraz Beethovena. Koncert będzie transmitowany na żywo w 80 krajach, na kanałach Mezzo i ARTE.

Do 6 czerwca trwa 35. festiwal Milano Musica - jedno z najważniejszych europejskich wydarzeń poświęconych współczesnej twórczości muzycznej. Festiwal, organizowany we współpracy z Teatrem La Scala, realizuje swój program w całym mieście, w szeregu emblematycznych miejsc. Tegoroczna edycja pod hasłem "Kreatywne odległości" oddaje hołd dwóm wybitnym postaciom XX wieku urodzonym w 1926 roku: Mortonowi Feldmanowi i György'emu Kurtágowi, których łączy setna rocznica urodzin.

Do 27 września Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Sztokholmie poświęca wystawę artystce Annie Casparsson, wyjątkowej postaci w historii szwedzkiej sztuki. Po raz pierwszy od 1960 roku muzeum organizuje indywidualną ekspozycję artystki, która była również pianistką i tłumaczką, a jej dzieła tekstylne tworzą bogaty świat inspirowany bajkami, opowieściami biblijnymi i utworami muzycznymi. Ekspozycja zatytułowana "Wyspa błogości" prezentuje monumentalne hafty, parawany, draperie oraz przedmioty codziennego użytku przekształcone w prawdziwe poetyckie kompozycje.

Do 23 sierpnia w londyńskiej National Gallery można oglądać pierwszą w Wielkiej Brytanii dużą wystawę monograficzną poświęconą hiszpańskiemu malarzowi Francisco de Zurbaránowi. Artysta - jedna z najważniejszych postaci hiszpańskiej sztuki XVII wieku - słynie ze swoich obrazów religijnych, monumentalnych ołtarzy i martwych natur. Na ekspozycji zaprezentowano około pięćdziesięciu obrazów, które pokazują całą jego ewolucję artystyczną i tematyczną.

Do 3 maja w czeskim Ołomuńcu odbywa się 61. edycja Festiwalu Popularnonaukowych Filmów Dokumentalnych. Wydarzenie, zapoczątkowane w 1966 roku przez Uniwersytet Palackiego, jest jednym z najważniejszych tego typu w Europie. W programie znajdują się filmy dokumentalne i nowatorskie produkcje oparte na faktach, a także debaty i konferencje poświęcone różnym aktualnym zagadnieniom naukowym.

Do 13 września Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Salzburgu poświęca retrospektywę francuskiej artystce Charlotte Perriand, jednej z czołowych postaci XX-wiecznego modernizmu. Wystawa zatytułowana "Przeżywanie modernizmu: design, fotografia, architektura", zorganizowana we współpracy z muzeum w Krefeld i Fundacją Joana Miró, przedstawia całość jej twórczości - od architektury, przez fotografię, po meble.