Prezes Fundacji Roberta Schumana Jean-Dominique Giuliani, zarząd oraz cały zespół życzy Państwu szczęśliwego Nowego Roku 2009!

W obliczu rozpoczętej 27 grudnia izraelskiej ofensywy przeciwko Hamasowi w strefie Gazy francuska prezydencja Unii Europejskiej zorganizowała 30 grudnia w trybie pilnym posiedzenie ministrów spraw zagranicznych. W przyjętej deklaracji ministrowie Unii Europejskiej wezwali do natychmiastowego i trwałego zawieszenia broni, udzielenia pomocy humanitarnej i intensyfikacji procesu pokojowego. Na skutek rozpoczęcia izraelskiej ofensywy lądowej 3 stycznia czeska prezydencja UE ponowiła apel o zawieszenie broni. 4 stycznia delegacja Unii Europejskiej złożona z francuskiego, czeskiego i szwedzkiego ministra spraw zagranicznych rozpoczęła podróż po Bliskim Wschodzie. Tego samego dnia Komisja Europejska odblokowała 3 mln euro na pilnie potrzebną pomoc humanitarną dla cywilów w Gazie. Po skonsultowaniu się ze swoimi europejskimi odpowiednikami francuski prezydent Nicolas Sarkozy udał się 5 i 6 stycznia z wizytą na Bliski Wschód, żeby spróbować "znaleźć ścieżki pokoju".

1 stycznia Brytyjczyk Paul Robert Kernaghan objął zwierzchnictwo nad misją policji Unii Europejskiej na terytoriach palestyńskich EUPOL COPPS. Przy tej okazji Wysoki Przedstawiciel ds. Polityki Zagranicznej i Bezpieczeństwa UE Javier Solana zapewnił go o "swoim poparciu oraz tym Unii Europejskiej dla realizacji jego nowych zadań". Ten szef brytyjskiej policji zastąpił pozostającego na stanowisku od 1 stycznia 2007 roku Colina Smitha w momencie zwrotnym dla relacji między Izraelem i terytoriami palestyńskimi.

1 stycznia 2009 r. przypada dziesiąta rocznica powstania waluty euro i Eurosystemu. Dziesięć lat wcześniej wprowadzono euro w formie elektronicznego środka płatniczego (banknoty i monety euro weszły do obiegu w 2002 r.). EBC i banki centralne państw, które postanowiły wprowadzić euro, wspólnie utworzyły tzw. Eurosystem. Rada Prezesów EBC została organem władzy monetarnej odpowiedzialnym za nową walutę. Aktualnie wspólna waluta jest używana w strefie rozciągającej się od Cypru do Irlandii i od Portugalii do Finlandii. Przyjęła ją już ponad połowa państw członkowskich Unii Europejskiej. 1 stycznia Słowacja stała się 16. państwem członkowskim strefy euro.

Według danych opublikowanych 2 stycznia przez niemiecki urząd statystyczny, w 2008 roku pracę miało 40,35 mln osób, czyli o 1,5% więcej niż rok wcześniej. To trzeci rok zwiększania się liczby aktywnych zawodowo z rzędu. Liczba ta dotyczy zasadniczo miejsc pracy w usługach i związanych z działalnością produkcyjną (poza budownictwem). Rynek pracy nie ucierpiał jeszcze silnie na skutek kryzysu gospodarczego i finansowego. Jeśli porównujemy strukturę rynku pracy w 1991 i 2008 roku, możemy stwierdzić, że ilość miejsc pracy w usługach zwiększyła się (59,5% miejsc pracy w 1991, wobec 72,5% obecnie), podczas gdy spada ich liczba w rolnictwie i przemyśle (odpowiednio 2,1 i 25,3% w 2008 roku).

30 grudnia nowy belgijski rząd kierowany przez Hermana Van Rompuy (CD&V) złożył przysięgę przed królem Belgów Albertem II. Nowy premier zastąpił Yves'a Leterme zmuszonego 22 grudnia do dymisji, po tym jak pojawiły się podejrzenia o wywieranie presji na wymiar sprawiedliwości w sprawie banku Fortis. Nowy gabinet opiera się na tej samej koalicji rządowej złożonej z 5 partii: CD&V (flamandzcy chadecy), Open VLD (flamandzcy liberałowie), Mouvement réformateur (francuskojęzyczni liberałowie), francuskojęzycznych socjalistów i Centre Démocrate Humaniste (francuskojęzyczni). Jeśli chodzi o zmiany w obsadzie stanowisk - ustępujący minister spraw wewnętrznych Patrick Dewael, flamandzki liberał, powinien zastąpić Hermana Van Rompuy na stanowisku przewodniczącego Izby Deputowanych, a jego samego zastąpi Guido de Padt, flamandzki chadek. Zdymisjonowanego ministra sprawiedliwości Jo Vandeurzena ma zastąpić Stefaan De Clerck. 2 stycznia belgijski parlament przypieczętował 88 głosami do 45 nominację Van Rompuy na premiera.

Finlandia świętuje w tym roku 200-lecie swojego statusu autonomicznego, zdobytego 17 września 1809 roku w efekcie traktatu z Haminy, który związał Finlandię z Rosją, a nie jak to było wcześniej ze Szwecją. Dopiero 4 stycznia 1918 roku Finlandia uzyskała niepodległość, uznaną przez sowieckie władze. Rok obchodów symbolizuje logo reprezentujące budowę fińskiego narodu na bazie tradycji szwedzkiej i rosyjskiej wraz z hasłem ("1809 budowanie narodu"). Stworzono specjalną stronę internetową, a w ciągu roku odbędzie się szereg imprez.

Nicolas Sarkozy, składając swoje życzenia Francuzom po raz drugi od czasu wyboru na prezydenta, długo rozprawiał o kryzysie gospodarczym i podkreślał wolę kontynuowania reform, ponieważ "kryzys ten zrodzi nowy świat, na który musimy się przygotować, więcej pracując". Francuska prezydencja dobiegła końca 31 grudnia. Prezydent Sarkozy powiedział, iż jest "przekonany", że "świat potrzebuje Europy silnej, niezależnej i z wyobraźnią" i że "Europa nie może doświadczać, ale działać i ochraniać". Ocenił, że dał tego dowód "wspólną reakcją na kryzys finansowy, rozwiązaniem gruzińskiego kryzysu, stworzeniem Unii Śródziemnomorskiej i porozumieniem w sprawie klimatu i energii".

Od 1 stycznia Grecja przez rok kierować będzie Organizacją Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (OBWE) w okolicznościach naznaczonych przez zamieszanie na rynkach finansowych i ostatni kryzys gruziński. Grecja "poświęci zupełnie szczególną uwagę regionowi Kaukazu i Azji Środkowej, zwłaszcza nazajutrz po kryzysie w Gruzji" - zadeklarowała grecka minister spraw zagranicznych Dora Bakoyannis. Jej zdaniem kaukaski kryzys "może być okazją do zbudowania na geopolitycznej mapie Europy nowej struktury bezpieczeństwa, która weźmie pod uwagę rozszerzenie Unii Europejskiej, NATO i strategiczną rolę Rosji", z którą Grecja utrzymuje bliskie relacje. Greckie przewodnictwo OBWE zostanie oficjalnie zainaugurowane w Wiedniu 15 stycznia.

1 stycznia Włochy objęły rotacyjne przewodnictwo w G8 (obejmującym Niemcy, Kanadę, USA, Francję, Włochy, Zjednoczone Królestwo, Japonię i Rosję). Przewidują one zorganizowanie szczytu poświęconego energii gromadzące "poszerzone G8", któremu ma przewodniczyć włoski minister rozwoju gospodarczego Claudio Scajola. Ten zupełnie nowy rodzaj szczytu, który odbędzie się w nadchodzących miesiącach umotywowany jest szczególną koniecznością prowadzenia dialogu między producentami i konsumentami, który jest podstawą stabilności światowych cen. Zapowiedź szczytu zbiegła się z zapowiedzią Rosji, iż z 1 stycznia odetnie dostawy gazu na Ukrainę na tle sporu o cenę gazu, jak w 2006 roku. Zakłócone zostały wtedy dostawy do Europy Zachodniej. Włochy zorganizują doroczny szczyt G8 w lipcu na Sardynii i w marcu szczyt 14 państw poświęcony "wymiarowi ludzkiemu" światowego kryzysu finansowego.

Rumuński premier Emil Boc uzyskał 22 grudnia wotum zaufania rumuńskiego parlamentu dla składu jego koalicyjnego gabinetu, złożonego w równym stopniu z jego demokratyczno-liberalnej partii PDL i partii socjaldemokratycznej PSD. Nowy rząd uzyskał poparcie 324 parlamentarzystów, przy 115 głosach przeciw, na ogólną liczbę 439 uczestniczących w głosowaniu parlamentarzystów. Priorytetami rządu jest w szczególności zapewnienie stabilnego klimatu gospodarczego w kontekście światowego kryzysu, ochrona miejsc pracy, zwiększenie siły nabywczej, zapewnienie sprawiedliwego systemu podatkowego poprzez utrzymanie jednolitej stawki opodatkowania i kontynuowanie reformy wymiaru sprawiedliwości. Jedyna "uratowana" z poprzedniego rządu osoba, Catalin Predoiu z resortu sprawiedliwości, potwierdził po głosowaniu, że jego priorytetami jest "kontynuowanie reform" i "wyeliminowanie" nadzoru Unii Europejskiej w tej dziedzinie.

W swoim przesłaniu na Nowy Rok brytyjski premier Gordon Brown wezwał Brytyjczyków do "budowania lepszego jutra, od dzisiaj". Jego zdaniem Zjednoczone Królestwo stoi przed trzema wielkimi wyzwaniami: bezpieczeństwem, ochroną środowiska i gospodarką, którym obywatele będą mogli stawić czoła dzięki swojemu zaufaniu. Brown wspomniał o kryzysie gospodarczym i wezwał do "nowej postępowej ery" ukierunkowanej pomocy i inwestycji oraz reformy międzynarodowych instytucji finansowych. Chciałby on, żeby poprawa międzynarodowej współpracy została uwzględniona w porządku obrad szczytu G20 organizowanego w Zjednoczonym Królestwie w kwietniu.

1 stycznia Słowacja przyjęła euro. W ten sposób stała się 16. krajem członkowskim Unii Europejskiej posługującym się wspólną walutą, stworzoną 10 lat temu przez 11 krajów członkowskich. Euro jest od tej pory walutą 328,6 mln obywateli na ogólną liczbę 499,7 mln obywateli Unii.

25 grudnia rzecznik gruzińskiego Ministerstwa Spraw Zagranicznych Khatuna Iosava ogłosiła rozpoczęcie negocjacji między Gruzją i Stanami Zjednoczonymi w celu podpisania między dwoma krajami strategicznego partnerstwa. Dokument przewiduje rozszerzenie współpracy w obszarze obrony, bezpieczeństwa, gospodarki, energii, refom demokratycznych, dyplomacji i kultury. Ceremonia złożenia podpisów, która miała się odbyć 4 stycznia, została odłożona na skutek podróży amerykańskiej sekretarz stanu Condoleezzy Rice na Środkowy Wschód.

Zdecydowana większość Islandczyków sprzyja rozpoczęciu przez ich kraj negocjacji akcesyjnych z Unią Europejską, wynika z rezultatów sondażu instytutu Capcent dla dziennika "Morgunbladid" na 650-osobowej próbie, upublicznionych 3 stycznia. Kwestia ta dzieli koalicyjny rząd. 65,5% Islandczyków ma być za rozpoczęciem negocjacji akcesyjnych, w przeciwieństwie do 19,7%, które się temu sprzeciwiają. "Nie potrzebujemy referendum w tej sprawie" - powiedział dziennikowi szef Federacji Islandzkiego Przemysłu Jon Steindor Valdimarsson, który jest za członkostwem. Pod koniec grudnia premier Geir Haarde zaproponował w tej sprawie przeprowadzenie ludowych konsultacji. Islandzka minister spraw zagranicznych Ingibjorg Solrun Gisladottir ostrzegła jednak, że jej proeuropejska partia socjaldemokratyczna opuści dwupartyjną koalicję, jeśli do końca stycznia Haarde nie zaakceptuje podjęcia kroków na rzecz członkostwa.

W opracowaniu opublikowanym 23 grudnia przez DGAP (Niemieckie Towarzystwo Polityki Zagranicznej) Jennifer Moreau i Alexander von Kap-Herr porównują wysiłek pomocy rozwojowej Niemiec i Francji. Skonstatowano podobieństwa w zakresie celów i instrumentów, ale pomoc na rzecz rozwoju w wykonaniu dwóch krajów nadal nie sięga 0,7% PKB ustalonych kilka lat temu. Żeby poprawić skuteczność pomocy, dwa kraje powinny umocnić współpracę, stworzyć strategię komplementarności i podziału zadań oraz rozwinąć innowacyjne instrumenty finansowe.

Grudniowy numer niemieckiego przeglądu "Internationale Politik" zatytułowany jest "Czas państw". Faktycznie, dostrzec można, że w dobie światowego kryzysu gospodarczego i finansowego wezwano państwa na pomoc.

W noc sylwestrową rozpoczęto imprezy znajdujące się w programie Wilna, wybranego europejską stolicą kultury 2009 roku. Gra świateł i sztucznych ogni oświetliła katedrę wileńską i niebo kolorami europejskimi i litewskimi: żółtym, zielonym i czerwonym. "Żywa kultura" to slogan wybrany przez organizatorów uroczystości i świadectwo ich ambicji, by litewska stolica, która od 1994 roku znajduje się na liście dziedzictwa UNESCO, została odkryta przez turystów i ponownie dostrzeżona przez samych Litwinów. Z obliczeń organizatorów wynika, że ogół wydarzeń powinien przyciągnąć 3 mln odwiedzających i doprowadzić ma do zwiększenia o 15% turystyki i sektora usługowego.